С.Дэмбэрэл: Үр дүн багатай чуулган болж байна

Twitter Print
2014 оны 03-р сар 25-нд 14:59 цагт
Мэдээний зураг,

Монголын эдийн засгийн чуулган 2014"-ын хоёр дахь өдрийн үдээс өмнөх хуралдаан завсарлав. Хуралдааны завсарлагаанаар УИХ-ын гишүүн, МҮХАҮТ-ын дарга С.Дэмбэрэлтэй уулзаж чуулганы талаарх сэтгэгдлийг нь сонирхлоо. Эрхэм гишүүн маань "Монголын эдийн засгийн чуулган 2014"-ын талаар жаахан сэтгэл дундуур яваагаа нуугаагүй юм.

- Та МҮХАҮТ-ын даргын хувиар энэ удаагийн чуулганы үйл ажиллагаанд ямархуу сэтгэгдэлтэй байна вэ?

- Яг үнэндээ тун тааруухан сэтгэгдэлтэй байна. Хүмүүс энэ чуулган маш олон асуудлыг шийдвэрлэх гарцын талаар ярилцана гэж харж, хүлээж байсан чинь яг ярих ёстой юм аа ярихгүй тойрч давхиад байна. Уг нь бол валютын ханшны хөөрөгдөл, түүнийг цаашид яг хэрхэн шийдвэрлэх юм, 2000 хүргэх юм уу, үгүй бол энэ үнийн хөөрөгдлийг ямар арга замаар шийдвэрлэвэл зохилтой гэдгийг хамгийн түрүүнд ярилцах ёстой байлаа. Түүнчлэн Монголын үндэсний тоотой хэдхэн компаниудын санхүү эдийн засаг, өрсөлдөх чадвар өдрөөс өдөрт буурч, ноцтой байдалд орж байгаа талаар таг дуугүй сууцгаагаад байна. Тэднийг татвар, гаалийн бодлогоор сөхрүүлж байгаа одоогийн гажигтай тогтолцооны талаар яг энэ чуулган дээр л дорвитой хэлэлцэх учиртай юм. Гэтэл бүлх залгицгаасан юм шиг л дуугүй суух юм уу, шал хэрэггүй хоосон уриа лоозон, тунхаглалын шинжтэй юмнууд ярилцсан болоод байна.

Яг үнэндээ Монгол Улсад татварын реформ буюу эрс шинэчлэл хэрэгтэй байхад "Ялгаатай татвар ногдуулах" энэ тэр гэсэн юм л ярилцсан болоод сууцгааж байна. Би өчигдөр арга тасраад "Энэ улсад чинь татварын реформ, эрс шинэчлэл хэрэгтэй болохоос биш ялгавартай байх уу, үгүй гэдэг юм яриад сууж байх цаг биш" гэдгийг хэлсэн. Тэсч үлдсэн үндэсний хэдхэн компаниа яаж шоронжуулахгүй, тавиад туучихгүй авч үлдэх вэ, яагаад төр хувийн хэвшлийн хооронд ийм их ан цав, үл итгэлцэл үүсчихэв, энэ аюулыг хамгийн хохирол багатай даван туулах ямар арга зам байж болох вэ, яагаад эдийн засгийн албан ёсны сектор руугаа дайрч давшлаад, албан бус нь өргөжин тэлээд байна гэх зэрэг үндсэн гол асуудлуудлаа л нухацтай ярилцмаар байна.

- Валютын ханшийг одоо байгаа хэмжээнд нь тогтвортой барих ганцхан арга л үлдсэн талаар ихэнх эдийн засагчид санал нэгдэж байх шиг байна. Харин та энэ талаар ямар бодолтой явна?

- Валютын ханшийн энэ их савалгааны талаар ерөөсөө ярихгүй байгаа. Магадгүй ихэнх хүмүүсийн урам хугарснаас "За даа, яриад ч нэмэргүй юм шив дээ" гэсэн хандлага давамгайлж байгаа байх. Валютын ханшийн тухайд Монголбанк ажлаа олигтой хийж чадахгүй байгаатай л холбоотой. Алсын хараа, нэгдмэл ойлголттой мөнгөний нийлүүлэлт хийхгүй зүгээр л нэг гал унтраасан байдалтай явж ирсний гай л ингэж гарч байгаа юм. Өнөөдөр хоёр оронтой тоонд эргэлдэж байгаа инфляцийн өсөлтийн хүчин зүйлийнх нь шинжилгээг тун давгүй хийчихсэн залуучууд байж л байна. Инфляцийг яаж нэг оронтой тоонд хазаарлан барих вэ, ер нь мөнгөний бодлого болж байгаа юм уу үгүй юу гэдгийг яг жинхэнэ халуухан мэтгэлцэж, ярилцдаг газар чинь л энд байх ёстой юм л даа. Гэтэл харамсалтай нь дэндүү хуурай, өнгөцхөн чуулган болж байгаад миний хувьд бухимдалтай явна.

- Уг нь Монгол Улсад Хүн амын орлогын албан татвар, Нэмэгдсэн өртгийн албан татвар, Компанийн албан татвар гээд орлого бүрдүүлдэг татварууд хангалттай олон бий. Гэтэл яагаад улсын татварын орлого жил бүр тасалдаад байдаг юм бол?

- Хангалттай олон татвар, хураамж байгаа нь маргашгүй үнэн. Гэтэл энэ олон татвар нь эдийн засгаа дэмжих биш түүнийг боомилогч үндсэн хүчин зүйл болчихоод байгаа юм. Зүй нь олон татварынхаа хэмжээг багасгаад бүгдээрээ ямар нэг хөнгөлөлт, чөлөөлөлтгүй төлдөг болох хууль эрх зүйн орчныг яаралтай бүрдүүлэх хэрэгтэй байгаа юм. Тэгэхгүйгээр өнөөдрийн байдлаар яваад байвал татвараа төлдөг хэдхэн компани нь бүгд дампуурч хаалгаа бариад, улсаараа аажимхан дампуурал руу дөхөх аюултай байдлын өмнө ирээд байна.

Би сүүлийн сар гаруйн хугацаанд олон компанийн удирдлагуудтай уулзаж, ажил хэргийн яриа өрнүүлсээр явна. Дөнгөж саяхан л гэхэд томоохон хоёр ч компанийн төлөөллүүдтэй уулзлаа. Тэд бүгдээрээ үнэхээр их урам хугарсан, бас ууртай байгаагаа хэлж байна. Байдал ийм байхад хэдхэн тоонд хууртаж "Эдийн засгийн өсөлт өндөр байна, хөрөнгө оруулагчид буцаад орж ирэх нөхцөл бүрдлээ" энэ тэр гэсэн хоосон ярианд хууртацгааж болохгүй. Эдийн засгийн түр зуурын өсөлтийн цаана хөөсөн өсөлт байна уу, хэдхэн компаниудаа эдийн засаг, санхүүгийн хувьд сөхрүүлсэн өсөлт явж байна уу гэдгийг маш сайн анзаарах хэрэгтэй.

Сүүлийн үед компаниудыг хооронд нь улстөржүүлж, тендерийн сонгон шалгаруулалтанд өнөөх л улстөрийн нам хүчнүүдийн нөлөө, урт гар маш ихээр орж ирж байгаа тухай сэтгэл эмзэглүүлсэн зүйлс ярьцгааж байна. Уг нь энд яг тэдгээр асуудлуудыг л ярих ёстой. Харамсалтай нь тэгэхгүй байна. Тэгэхээр энэ чуулганаас миний л хувьд олигтой үр дүн хүлээхгүй байгаа. Товчхондоо ийм шив дээ.

Д.Монгол

 

Энэ мэдээ танд таалагдаж байвал LIKE хийгээрэй. Танд баярлалаа.
Манай сайт танд таалагдаж байвал LIKE хийгээрэй. Танд баярлалаа.
    АНХААР! Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууныг баримтална уу. Ёс бус сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Мэдээний сэтгэгдэлд www.mongolcom.mn хариуцлага хүлээхгүй.