Эзэн хааны цом Монголчуудын гараас гарахгүй

Twitter Print
2014 оны 09-р сар 04-нд 13:37 цагт
Мэдээний зураг,

Алс холын арлын Япон улс  манай ард түмэнд эчнээ танил билээ. ХХ зууны түүх сөхвөл Халх голын тулалдаанд ЗХУ, БНМАУ хилийн маргаанаас үүдэн Япон, Манж-го улсын армитай байлдаж хүний нутагт санаархсан этгээдүүд дөтийн замаар арилан одсон билээ. Социализмын үед ч Японы тагнуул, эсэргүү нэр зүүж их хядлагын золиос болсон Монголын сэхээтнүүдийг тоолж баршгүй юм. Ийм л ойлголттой бид Ардчилалтай золгосон. Хонхны дуу харанхуйг үргээж таван тивийн ах дүү найрамдалт орнууд Монгол улсад үүд хаалгаа нээхэд зургаан хөвгүүн анх удаа Японд очиж үндэснийх нь бөхөөр барилдаж байлаа. Тэднээс Кёкүшюүзан, Кёкүтэнхо, Кёктэнзан нар эрт дээр үеэс уламжлагдан ирсэн сумогийн хатуу ёс жаяг, бэрхшээл бүхнийг давж харийн нутгийн үндэсний бөхөд Монгол хүн эзэн суух замыг нээж өгсөн.

Анхны алтан хараацайнуудын зам дардан байгаагүй ч эргээд дурсахад хамгийн түрүүнд хүндлэгдэх улс нь дээрх гурав юм.  1992 оноос хойш Монголын олон хөвгүүд арлын оронд очиж дөрвөн их аваргатай боллоо. 68 дахь ёкозүна Асашёорюү 25 удаа түрүүлж их сумод маш олон рекорд тогтоосон. Зөвхөн Д.Дагвадорж барилдааны өмнө гардаг гионше далбаа буюу бооцоог тооны хязгаар тогтооход хүргэсэн. Өмнө нь барилдааны өмнө хэдэн ч бооцооны далбаа гаргаж болдог байв. Харин Асашёорюү-Чиёотайкай хоёрын барилдаанд 70 шахам гионше далбаа гарч ирж барилдах цагт нөлөөлсөн учир үүнээс хойш бооцооны далбаанд хязгаар тогтоож дээд тал нь 50 ширхэгийг гаргах дүрэм тогтоосон юм.

800 гаруй жилийн түүхтэй мэргэжлийн сумод орчин үед их аварга Тайхо 32 удаа түрүүлжээ. Харин 69 дэх ёкозүна Хакухо өдгөө 30 удаа түрүүлж хамгийн дээд оргилд нь хүрэхэд гуравхан түрүү үлдлээ. Хэдийгээр гадаад хүн үндэсний бөхийнх нь оргилд суухад нэг ч Япон хүнд таатай санагдахгүй. Үүнийг бүгд эсэргүүцэж байгаа ч хүчтэний өмнө тэргүүн бөхийхөөс өөр аргагүй юм байна гэдгийг Япон хүн бүрт Хакухо ойлгуулж чадсанд гайхамшиг оршино. Тайхо аварга энэ оны нэгдүгээр сард насан эцэс болох хүртлээ үүнтэй эвлэрч чадаагүй ч эцсийн мөчид Хакухог хүлээн зөвшөөрч өөрийнхөө алтан сургаалийг хайрласан.

Мэргэжлийн сумогийн дээд зиндаанд 2006 оны нэгдүгээр сард озэки Точиязүма түрүүлсэн нь хамгийн сүүлд түрүүлсэн Япон бөх гэсэн тоо баримтыг сануулж байна. Үүнээс хойш бүтэн есөн жил буюу 51 башёд гадаад бөхчүүд Эзэн хааны цом хүртжээ. Гэхдээ Монголын их аваргууд Японы зан заншил, түүх соёл, сумо бөхийн дүрэм, ёс жудаг зэрэг бүгдийг чанд сахиж, Наран улсын ард түмнийг дээд зэргээр хүндэтгэж байгаа нь зөвхөн Монгол хүнээс гарах ухаан ажгуу.

Эзэн хааны цом Монголчуудын гараас гаралгүй 12 жил боллоо. Цаашдаа олон жил талын хүчтэнүүд түрүүлж, эх орныхоо нэрийг дэлхийд гаргаж явах болтугай.

Японы мэргэжлийн сумод сүүлийн 12 жилд түрүүлсэн бөхчүүд

Он

Сар

Түрүүлсэн бөх

Даваа, унаа

2002

11-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

14-1

2003

1-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

14-1

2003

3-р сар

Чиёотайкай Рюүжи-Япон

14-1

2003

5-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

13-2

2003

7-р сар

Кайо Хироюүки-Япон

13-2

2003

9-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

13-2

2003

11-р сар

Точиязүма Дайсуке-Япон

13-2

2004

1-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

15-0

2004

3-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

13-2

2004

5-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

13-2

2004

7-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

13-2

2004

9-р сар

Кайо Хироюүки-Япон

13-2

2004

11-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

13-2

2005

1-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

15-0

2005

3-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

14-1

2005

5-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

15-0

2005

7-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

13-2

2005

9-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

13-2

2005

11-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

14-1

2006

1-р сар

Точиязүма Дайсуке-Япон

14-1

2006

3-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

13-2

2006

5-р сар

Хакухо Даваажаргал

14-1

2006

7-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

14-1

2006

9-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

13-2

2006

11-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

15-0

2007

1-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

14-1

2007

3-р сар

Хакухо Даваажаргал

13-2

2007

5-р сар

Хакухо Даваажаргал

15-0

2007

7-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

14-1

2007

9-р сар

Хакухо Даваажаргал

13-2

2007

11-р сар

Хакухо Даваажаргал

12-3

2008

1-р сар

Хакухо Даваажаргал

14-1

2008

3-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

13-2

2008

5-р сар

Котоошюү Кацунори-Болгар

14-1

2008

7-р сар

Хакухо Даваажаргал

15-0

2008

9-р сар

Хакухо Даваажаргал

14-1

2008

11-р сар

Хакухо Даваажаргал

13-2

2009

1-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

14-1

2009

3-р сар

Хакухо Даваажаргал

15-0

2009

5-р сар

Харумафүжи Бямбадорж

14-1

2009

7-р сар

Хакухо Даваажаргал

14-1

2009

9-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

14-1

2009

11-р сар

Хакухо Даваажаргал

15-0

2010

1-р сар

Асашёорюү Дагвадорж

13-2

2010

3-р сар

Хакухо Даваажаргал

15-0

2010

5-р сар

Хакухо Даваажаргал

15-0

2010

7-р сар

Хакухо Даваажаргал

15-0

2010

9-р сар

Хакухо Даваажаргал

15-0

2010

11-р сар

Хакухо Даваажаргал

14-1

2011

1-р сар

Хакухо Даваажаргал

14-1

2011

3-р сар

Тэмцээн болоогүй

 

2011

5-р сар

Хакухо Даваажаргал

13-2

2011

7-р сар

Харумафүжи Бямбадорж

14-1

2011

9-р сар

Хакухо Даваажаргал

13-2

2011

11-р сар

Хакухо Даваажаргал

14-1

2012

1-р сар

Баруто Кайто-Эстони

14-1

2012

3-р сар

Хакухо Даваажаргал

13-2

2012

5-р сар

Кёкүтэнхо Цэвэгням

12-3

2012

7-р сар

Харумафүжи Бямбадорж

15-0

2012

9-р сар

Харумафүжи Бямбадорж

15-0

2012

11-р сар

Хакухо Даваажаргал

14-1

2013

1-р сар

Харумафүжи Бямбадорж

15-0

2013

3-р сар

Хакухо Даваажаргал

15-0

2013

5-р сар

Хакухо Даваажаргал

15-0

2013

7-р сар

Хакухо Даваажаргал

13-2

2013

9-р сар

Хакухо Даваажаргал

14-1

2013

11-р сар

Харумафүжи Бямбадорж

14-1

2014

1-р сар

Хакухо Даваажаргал

14-1

2014

3-р сар

Какүрюү Ананд

14-1

2014

5-р сар

Хакухо Даваажаргал

14-1

2014

7-р сар

Хакухо Даваажаргал

13-2

2014

9-р сар

 

 

2014

11-р сар

 

 

 

Мэргэжлийн сумод хамгийн их түрүүлсэн бөхчүүд

Бөхийн нэр

Түрүүлсэн тоо

Барилдсан он

1

Тайхо

32

1960-1971

2

Чиёнофүжи

31

1981-1990

3

Хакухо

30

2006 оноос хойш

4

Асашёорюү

25

2002-2010

5

Китаноүми

24

1974-1984

6

Таканохана II

22

1992-2001

7

Важима

14

1972-1981

8

Футаяама

12

1936-1943

9

Мусашимару

12

1994-2002

10

Акэбона

11

1992-2000

 

 

Сэтгүүлч М.Золбаатар

E-mail: mongolcom.mn@gmail.com
Утас: 76110303, 76110505

Энэ мэдээ танд таалагдаж байвал LIKE хийгээрэй. Танд баярлалаа.
Манай сайт танд таалагдаж байвал LIKE хийгээрэй. Танд баярлалаа.
    АНХААР! Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууныг баримтална уу. Ёс бус сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Мэдээний сэтгэгдэлд www.mongolcom.mn хариуцлага хүлээхгүй.
    • жак

      (27.119.251.31) 2014-09-05 12:14
      • 0
      • 0

      100гаран сая хүнээс гараад ирэх хүн бхгүй бхад,3сая хүрэхгүй монголчуудаас аваргууд төрөөд сумогийн оргилд гараад бга монгол эрчүүдээрээ бахархаж бна!залуусдаа амжилт!

      Хариулах

    • жак

      (27.119.251.31) 2014-09-05 12:14
      • 0
      • 0

      100гаран сая хүнээс гараад ирэх хүн бхгүй бхад,3сая хүрэхгүй монголчуудаас аваргууд төрөөд сумогийн оргилд гараад бга монгол эрчүүдээрээ бахархаж бна!залуусдаа амжилт!

      Хариулах

    • mopza

      (78.220.121.117) 2014-09-04 20:58
      • 0
      • 0

      Mongol erchuud mini uragshaa, ta naraaraa baharhaj bna shuu!!!

      Хариулах

    • erka

      (103.26.193.26) 2014-09-04 20:56
      • 0
      • 0

      zurgiig harval.. argagui l Mongol humuus dee

      Хариулах

    • Сумо

      (112.72.9.22) 2014-09-04 18:22
      • 0
      • 0

      Асашёорюүг дээд амжилт эвдэхий вий гээд хор нариулж элдвээр хатгасаар байгаад зодог тайлуулсан болохоор Хакухо сургамж авсан байх. Нөгөөтэйгүүр Япончуудын бурханчлан шүтдэг байсан Тайхо аварга Хакухог хүлээн зөвшөөрч "дээд амжилт эвдэх боломжтой. Барилдаан бүрээ, үйл хөдлөл бүр дээрээ хичээж яваарай. тэгвэл бүгд хүлээн зөвшөөрөнө" гэж өөд болохынхоо өмнөхөн хэлсэн болохоор Япончууд арга буюу хүлээн зөвшөөрөх байх

      Хариулах

    • demjigch

      (202.126.90.58) 2014-09-04 18:14
      • 0
      • 0

      Хакухог turuulgehgvi geed japan uud ymar 1 hor nairuulah bii dee

      Хариулах

    • Сумо

      (112.72.9.22) 2014-09-04 16:37
      • 0
      • 0

      Хакухогийн тогтоосон бас нэг дээд амжилт нь нэг жилийн 90 барилдаанд 86 давсан байдаг. Харин Асашёорюү 90 барилдааны 84-т нь давж Монголын хоёр их аварга дээд амжилт эзэмшиж байна.

      Хариулах

    • Сумо

      (112.72.9.22) 2014-09-04 16:35
      • 0
      • 0

      ккк, таван хүний гараас гарт дамжсан байна.

      Хариулах

    • мягаа

      (103.26.192.190) 2014-09-04 16:13
      • 0
      • 0

      Монголчуудын гараас гарт дамжаад л ....

      Хариулах

    • мягаа

      (103.26.192.190) 2014-09-04 16:13
      • 0
      • 0

      Монголчуудын гараас гарт дамжаад л ....

      Хариулах

    • мягаа

      (103.26.192.190) 2014-09-04 16:13
      • 0
      • 0

      Монголчуудын гараас гарт дамжаад л ....

      Хариулах

    • мягаа

      (103.26.192.190) 2014-09-04 16:13
      • 0
      • 0

      Монголчуудын гараас гарт дамжаад л ....

      Хариулах