СГЗ, сэтгүүлч Г.Жамьян - Улаанбаатарт болсон таван том гамшигийг би гэрчилнэ

Twitter Print
2021 оны 02-р сар 08-нд 17:08 цагт
Мэдээний зураг,

омоохон хорооллуудаа газар хөдлөлийн хагаралуудаас холхон барь гэж би бичдэг юм. “Яадаг юм” гэсэн шиг хагаралуудыг дагуулж бариад л байгаа!)

Би, 1955 оны зун Улаанбаатар гэх их өргөөнийхөө үүдээр орж ирсэн хүн. Үүд гэдэг нь Богд-хан уулынхаа зүүн сугаар Сайншанд-Улаанбаатарын анхны галт тэргийг хөлөглөн хүрч ирснээ хэлж байгаа юм. Ингээд л нийслэлийн иргэн болсон, хар үсээ цайтал хотын сонинд зүтгэсэн. Иймээс энэ буурал хотдоо болсон аймшигт таван гамшигийн амьд гэрч гэж өөрийгөө бодож явдаг.

1.Төрийн ордны таазнаас том шавар унасан

Улсын маань нийслэл, газар хөдлөлийн идэвхтэй бүсэд багтдаг гэдгийг хэн хүнгүй мэднэ. Би ч бас өөрийгөө энэ талаар яггүй мэдлэгтэй гэж боддог нэгэн. Яагаад гэвэл миний дүү Мажигийн Адъяа гэж эмэгтэй газар хөдлөлийн чиглэлээр ОХУ-д сургууль төгсгөж ирээд, насаараа одон орон судлалын төвд ажиллан, саяхан гавъяаныхаа амралтанд гарсан. Би хувьд дүүгээ одон орон судлалын “нэвтэрхий толь” гэж бодож явдагаа нуугаад яахав. Газар хөдлөлийн талаар ном бичсэн, нэг том ном нь одоо хүлээгдээд байгаа хүн. Нийслэл хотод чичирхийлэл мэдэгдэх болгонд би дүүгээсээ асууж шалгаагаад нарийн учрыг нь мэддэг болсон. Бас манай хөгшин З.Ичинноров насаараа нийгэм ахуйн эрүүл ахуйч хийж, Монголд л боссон бараг бүх барилгыг хүлээж авах улсын комисст оролцсоор “хатуу самар” хочтойгоор тэтгэвэртээ гарсан. Энэ бүхний нөлөөллөөр Улаанбаатарт болсон, болохоор заналхийлээд байгаа газар хөдлөлийн гамшигийн нэг баримтаар энэ өгүүллээ эхлэе гэж бодсон юм.

Улаанбаатар хотын орчин дахь газар хөдлөлийн чичирхийлэл жил тутам нэмэгдсээр тоо алдсан гэдэг юм. Азаар нийслэлд сүйрлийн хэмжээнд хүрээгүй л байгаа. 1956 онд Баруун аймагт болсон хүчтэй газар хөдлөлт Улаанбаатарт яаж нөлөөлснийг санаж байна. Би УИС-д сурч байсан. Бид дугуй танхимд лекцэнд сууж байтал гэнэт ширээ сандал маань хөдлөөд, чийдэн савлаад эхлэсэн. Багш хичээлээ зогсоон “бүгдээрээ гарцгаа” гэсэн команд өгч билээ. Чихцэлдсээр байгаад гарахад, ойр хавийнхан бүгд байрнаасаа гарчихсан шуугилдаж байсан. Онцын дуу чимээ хугарал нуралт мэдэгдээгүй. Бид хичээлдээ оролгүй хэсэг байснаа үдээс хойш бидний хэдэн хүүхэд төрийн ордон руу хүрч очсон. Долоо хоногийн тэр өдөр зохиолчдын хороонд залуу зохиолчдын бүтээлийг хэлэлцдэг байсан учир, түүндээ яарсан хэрэг. Тэр үед зохиолчдын хороо нь Төрийн ордны зүүн доод давхарт, нэг том өрөө нь одоогийн УИХ-ын танхимын орчим, хойд талын дөрөвдүгээр давхарт байсан юм. Тэр том өрөөнд залуу зохиолчдын секцийн эрхлэгч Самбаа (зохиолч А.Самбалхүндэв) өөртэйгөө адилхан том ширээнд залрана. Үргэлжилсэн ширээ сандлуудтай. Бид Самбаагийн өрөөнд ороод очсон чинь таазнаас том шавар унаад золтой л Самбаагийн толгой дээр унасангүй, өмнөх ширээ нь тэр аяараа шавар шороо болсон байж билээ. Бид Самбаатайгаа хамжиж цэвэрлэсэн. Ийм явдал нийслэлийн олон газар болсон  л доо. Хүний амь л эрсдээгүй. Өнөөдөр манай эрхэмсэг дээдэс, тэр л  төрийн ордондоо сууж байгаа. Гадаад зарим улс орноос УИХ-ын ордон барина гэхчлэн их хэмжээний зээл тусламж авч байгаа сураг гардаг. Тэр хөрөнгө мөнгө ч хаана явдаг юм, бүү мэд. Ер нь цаашдаа санаж явахад илүүдэхгүй болуу.

Газар хөдлөлийн чичирхийлэл мэдэгдэх бүр би төр засгийн удирдлагууддаа хандан нэг зүйл бичдэг, телевизээр ярьдаг. Газар хөдлөлийн уршгаар Улаанбаатарын ойролцоо, бүр хот дундуур гарсан хэдэн том хагарал бий. Дээр үеийн ийм хагаралуудаа дагаж газар хүчтэй хөдөлдөг гэсэн судалгаа дүгнэлтүүд ч бий. Би тэгээд, газар  мундсан биш ийм том хагаралуудаа дагуулж юмуу, ойролцоо нь орон сууцны том хорооллууд битгий бариач гэдэг. Мэдээж миний үгийг ч нохой хуцсантай адил л бодно доо. Гэхдээ учир бий. “Эмээлтийн хагарал” гэж асар урт үргэлжилсэн гүнзгий хагарал Сонгино, Яармаг, Нисэхийг дайраад өнгөрсөн байдаг. Яг энэ хагарлыг дайруулаад Буянт-Ухаагийн том хорооллуудыг барьж байгаа юм.

“Авдрантын хагарал” гэж олон зуун км үргэлжилсэн том хагарал бий. Богд уулаас урагшаа. Тэнд Улаанбаатарын дагуул хот барьж байгаа гэнэ. Барих барилгууд нь 20-30 давхар юмуу даа. Оросууд “Улаанбаатарт 12-оос дээш давхар барилга барих осолтой” гээд энэ том хорооллуудыг 5-9 давхар барьж байсан л даа. Энэ, нэг юм хэлдэг. Би төр засгийн удирдлагуудад нэг зүйлийг байнга захидаг. “Та нарт ямарч хүн үг хэлж болно. Хүлээж аваад эрэгцүүлж бодож бай” л даа гэдэг. Даанч чихгүй толгойнууд. Одоо хардаа! Хөвсгөлийн Ханхын чичирхийлэл Улаанбаатарт байнгын дохио өгсөөр байна.

2.Гэр чинь, хэд эргэлдээд л живчихдэг юм билээ 

Улаанбаатарт 1950 –иад оноос хойш хэдэн аймшигтай үер болсон. Анхных нь 1966 оны долдугаар сарын 12-нд болж билээ. Яг наадам болж байсан үе. Гэв гэнэт уулын ус буугаад Сэлбэ гол дагаад эрчилсэн улаан давалгаа орж ирж билээ. Одоогийнхноор бол “цунами” гэмээр. Туул гол ч үерлэсэн. Ингээд голууд нийлж Улаанбаатар маань хөлгүй далай болсон л доо. Одоогийн ТЭЦ-3, “Алтай” хороолол байгаа газрын  хашаа гэр, жижиг барилга байшингуудыг хүнтэй нь урсгаж аваад явчихсан. Албаны тоогоор бол 200 хүн амь эрсдсэн гэдэг. Миний багцаагаар бол энэ тоо хэд дахин өсөх ёстой. Гамшигт өртсөн хүмүүсийг нисдэг тэрэг, Орос цэргийн ангийн байлдааны машинуудаар зөөж эмнэлэгүүдэд хүргэхээс гадна Д.Сүхбаатарын талбайд гэр майхан барьчихаад байрлуулж байв. Одоо хотын захиргаа байгаа барилгын хойд жигүүрт байсан “Алтай” ресторанд тэр хүмүүсийг хооллож ундална. Миний хувьд “Улаанбаатарын мэдээ” сонины сурвалжлагч байсан учир бүх талын мэдээлэл авах боломжтой байлаа. Хэвлэл мэдээллийн газруудаас сурвалжлагч, фото зурагчин арваад хүн л голомтонд ажиллаж байсан. Фото зурагчин бид хоёр хааяа дарга нарт гуйгаад нисдэг тэргэнд нь багтчихна. Дээрээс хотыг харахад үнэхээр аймшигтай байсан. Хот маань зүгээр л том далай шиг харагдаж байсансан. Хүмүүс гэр дээрээ, жижиг байшин, амбаар дээрээ гарчихсан хувцас хунараараа даллаад, “авраарай” гэж хашгиралдаад л байсан. Тэр бүхнийг авч чадахгүй шүү дээ. Хэсэг хүмүүс гэр дээрээ овоорч хашгирсаар байснаа биднийг амжиж очоогүй байхад гэр нь хэд дайвалзаад л живчихсэн. Хүмүүс ч хамт урсчихна билээ. Хаалганаасаа зуурчихаад хөвөж явсан залууг амжиж аварсан. Харин оросууд бол том машинтайгаа хаагуур л бол дайрч ороод, усанд сэлээд олон хүний амь аварсандаа.

1966 оны үерээр манай нийслэл олон зуун хүнээ алдсан боловч их сургамж авсан. Хүчтэй техник байсан биш, энэ хотын далан сувагуудыг бүгдийг улаан гараараа барьж босгосон. Одоо бол хашлага нь нураад, хогонд дарагдчихаад байгаа. Энэ үерийн дараа манай хотынхон ёстой л эх оронч санаачлага гаргасан. Зам талбай бүгд эвдэрч сүйдсэн учраас Богд уулын араар бэлтгэл автозам барьж эхлэсэн. Өөдтэй техник байх биш, улаан гараараа л Богд уулын арын тэр сайхан замыг чинь барьсан юм шүү дээ. Хөгшин залуугүй, бүх хүн тэнд хүчээ нэмэрлэсэн. Тэслэх газар нь тэслээд, хүрз жоотуугааар л ухаж тэгшилж байсан. Төгсгөл хэрд нь нэг хүн нурсан эрэгт дарагдаж нас барснаас болоод орхисон л доо. Юутай ч, хатуу хучилтнаас бусдыг нь манайхан амжуулж билээ. Хэдэн жилийн өмнө зарим компани хатуу хучилтыг нь гүйцээгээд, хотын дарга нар “Уулын арын засмалыг төчнөөн тэрбум төгрөгөөр барьчихлаа” гэж рекламдсан. Их ажил хийсэн байхыг үгүйсгэхгүй. Сайхан зам болсон байна билээ. Бидний, тал зоосоор ч үнэлэгдээгүй ажлыг дарга нар яаж үнэлэн, хэнд өгсөнийг бүү мэд. Аймшигт үерийн дараа нийслэлийнхэн нэг удаа сэрсэн юм шиг. 

3. Залуу эмэгтэй, амь авраарай гэж орилсоор живчихсэн

Би, нийслэлд болсон гурав дахь гамшигийг бичих гэж байна. Хорин хэдэн жилийн дараа, хотод Хайлаастын үер гэж, бас л олон хүний амь насыг авч одсон сүйрэл болсон. Чингэлтэй,Хайлаастад их ус бууснаас гэнэт хотын баруун талаар “догшин” үер орж ирсэн. Уулнаас буусан үер яах ийхийн завгүй Гандантэгчлэн хийдийн зүүн талаар, одоогийн Бөмбөгөр орчмоор “улаан хоормог” эргэлдэж байсансан. Ногоон –нуурын устай нийлээд хотын баруун тал “Баруун сэлбэ” тэр аяарааа усанд автсан. Энэ аймшигт үер нь замд тааралдсан хашаа гэр бүхнийг хамаж аваад урсаж билээ. Тэгээд Сэлбэ, Туул голуудтай нийлж Сонгины булан руу мөн л “усан далай   “ болсон. Энэ үерт олон хүн нас барсан. Оюутан эмэгтэй “амь авраарай” гэж хэд хашгираад урсчихсан гэдэг юм. Авч явсан ном дэвтэр нь хуудас хуудсаараа салаад үерийн давалгаанд цаасан шувуу шиг харагдаж байсан гэдэг яриа бий. Түүнээс хойш Гандантэгчилэн хийдийн зүүн талын суваг шуудууг өргөтгөж бэхлэх юм гэсэн яриа байсан боловч одоо хүртэл “хог-ийн сав” хэвээрээ л байгаа. Улаанбаатар хотын баруун хойд уулаар усархуу бороо ороход тэр суваг бөглөрч халиад Төмөр зам руу ямар их ус орж ирдэгийг бид бүгд мэднэ. Баянгол дүүргийн баруун зам хүн байтугай машин гатлахын аргагүй үерлэдэг шүү дээ. Ахиухан бороо орвол түрүү түрүүчийн үерээс ч илүү хохирол учруулж мэдэх л байх.

Дэлхийн цаг уур, өнөө жилийн урин дулааны улирлыг хур тундас ихтэй гэж зарлаад л байгаа. Испанид 50 жил ороогүй их цас орлоо. Хятад ,Энэтхэг, Япон зэрэг олон улс оронд далайн шуурга, цунами болж асар их хохирол учрууллаа. Манайд, зун болох л байх. Эрхэм дээдэс минь, нийслэлийн энэ далан сувагуудаа эргээд нэг харчихад гэмгүй байх.

4.“Амийг нь  нэхэхэд буруудахгүй” гээд огцорсон

Улаанбаатарын дөрөв дэх том гамшиг 1960-1980-аад оны үед болсон “цахилгаан мененгит” хэмээх цар тахал. Мөн ч олон хүний амийг авч одсон доо. Хүүхэд голдуу хүмүүс өвчилж байсан. Гэнэт биеэр нь улаан эсэргэнэ туурч, өндөр халуурна. Яах ийхийн завгүй таталт өгөөд амьсгалыг нь боочихдог айхтар тахал тарж билээ. Ойр хавийнхандаа амархан халдана. Хот хөдөөгүй хоромхон зуур тархаж аюул нүүрлэсэн л дээ. Манай эмнэлэгийн байгууллагууд ч одоог бодвол хүч сулавтар, мэргэжлийн эмч нар ховор байж. Хамгийн ойрын баримт гэхэд: Манайх хотын намын хорооны ажилчдын байранд байсан. Одоогийн “Ленин клубын” зүүн талын төв замын дагуу хоёр урт хашаанд хотын намын хороо, Гүйцэтгэх захиргааны ажилчдын байр гэж гурван орцтой дан цагаан байшингууд байсан юм. Дээхнэ үед Улстөрийн товчооны гишүүд суудаг байсан гээд тухайн үедээ л тохилог сууц. Манайх голын орцонд нь хоёр өрөө байранд. Манай зүүн орцонд Балдандоржийнх. Хошин шогийн нэрт жүжигчин болсон Туяагийнх. Уг байрны үүдний хэсэгхэн зайд, гурван гэр бариатай. Баруун талынх нь том цагаан гэр өнөөдөр хавдрын мэс заслын туршлагатай эмч болсон Я.Эрдэнэ-Очирын аав, Эрүүлийг хамгаалахын нэрт зүтгэлтэн Янсангийнх... гэхчлэн айлууд байлаа. Зөвхөн тэр хашаанд “цахилгаан мененгит”-ын 16 тохиолдол бүртгэгдэж, гурван хүүхэд нас барж билээ. Сүүлдээ том хүмүүс их өвдсөн, бас ч олноороо таалал төгссөн. Ийм гамшигийг манай эмнэлэгийн ажилтан ажилчид зориг баатарлагаар даван туулж, энэ аюулт тахлыг дарж авсан юмдаа.

Энэ үед би сурвалжлагч байсан. Олон ч удаагийн сурвалжлаганд явж, бичиж нийтлүүлж байсан даа. Бас эрдэмтэн мэргэд, жирийн хүмүүсийн санаа бодлыг сониныхоо хуудсанд үлдээсэн. Энд тавигдаж байсан гол саналуудыг эргэж харахад эмнэлэг, урьдчилан сэргийлэх байгууллага, лаборатори шинжилгээний цэгүүд дутагдалтай, Эрүүлийг хамгаалахын төсөв хөрөнгө хүрэлцээгүй, улсын төсөв батлах болоход юуны түрүү л эмнэлэг, сургууль соёлын төвүүдийг танасанаас ийм байдалд хүрлээ гэсэн санал шүүмжлэлүүд илүүтэй байв. Тэгээд , дээр дооргүй их анхаарал тавьсан даа. Эрүүлийг Хамгаалах Яамны нэг сайд хурал дээр “Төсөв батлагдчихлаа, та нар хараа биз дээ. Манай яамны төсвийг ил далд хассаар байгаад юунд хүргэв!  Цахилгаан мененгитээр нас барсан бүх хүний амийг Ц.М.М... нараас нэхэхэд буруудахгүй” гэж шүүмжлээд огцорч билээ. Гэхдээ энэ цаг мөчөөс дээд хүмүүсийн сэтгэлд “эмнэлэгийн төсөв” гэдэг зүйл нэлээд хугацаагаар уяатай явж, бас үр дүнгээ ч өгсөн гэж би боддог.

5. Амьнаас үнэтэй сонгуулиуд

Улаанбаатар хотын тав дахь гамшиг буюу коронавирус гэдэг цар тахал дэлхийн 219 улс оронд дэгдээд хоёр сая гаруй хүний маань амь насыг аваад явчихлаа. Энэ “ухаалаг” вирусыг, дэлхийн хүн амыг цөөлөх зорилгоор хэдэн орны эрдэмтэд нууц хуйвалдаанаар гаргаж авсан гэдэгтэй би санал нийлдэг хүн. Хятадын асар олон сая хүнтэй Хэбэй мужийн Ухань хотоос анх дэгдсэн. Эрх баригчдын зүгээс нэлээн нууцалж байсан. Ухань хотын эмнэлэгийн дарга, анх мэдээлсэн  Ли эмч нар нас барсан гэдэг мэдээлэл цахим сүлжээгээр тарсан. ДЭМБ-ын олон улсын шинжээчдийн баг удаан хугацаагаар хөөцөлдсөний үр дүнд сая л Уханьд очиж байгаа юмуу даа. За тэр ч яахав, олон улсдаа шийдэх юм байгаа биз.

Манайд? Манайд жилийн өмнө энэ аймшигт вирус орж ирсэн. Францын ураны наймаачин энэ вирусээр өвчилж, Улаанбаатар-Дорноговь-Улаанбадрах...гээд дураараа туучсандаа. Мань мэт нь айхаас өөр зүйлгүй “гэрээсээ битгий гар” гэсэн команданд байхад дээгүүрээ нэг хэсэг нь франц найздаа “Анх-Отгон” гэж өхөөрдөж нэрлэчихээд  бараг л бурхан юм шиг загнаж байж билээ. Тэгсэн чинь өнөөдөр, жилийн дараа Монголд хоёр мянга шахам тохиолдол илэрч, хэдэн хүн нас барчихаад байхад эрхэм дээдэс маань нам, сонгууль, сандал суудал ярьсан шиг амар амгалан явах юмдаа.

Ард түмэн ч туйлдлаа шүү. Жижиг дунд үйлдвэрлэл эрхлэгчид, лангуу түрээслэж хоногийн хоолоо залгагчид, ТҮЦ-ийнхэн бол, хөөрхий л боллоо доо. Тэгсэн чинь эрхэм дээдэс маань: “Ерөнхийлөгч, Их хурлын даргын нутагт зуд болж “мал хэцүүдлээ” гээд, зах нь харагдахгүй урт цуваагаар малын тэжээл өвс явуулж байх юм. Мал нь “бялуурсан” юм байлгүй, зэрлэг ан амьтад тэжээлгүй боллоо гээд өвс хулс үүрэн ууланд мацацгааж байна. Ядуу хүн гэдэг чинь мал амьтнаас л дорд үзэгдэх цаг ирж дээ.

Коронавирус –цар тахал гэдэг чинь эдгэрдэг, дарагддаг өвчин юм байна. Хятадын Ухань хотын тэр олон сая хүнийг яаж аврав даа?! Хэдхэн хоног онцгой байдал зарлаж тэг зогсолт хийгээд дор нь дарчихсан. Сая гаруйхан хүнтэй манай нийслэлд бүтэн жил нийтийн өндөржүүлсэн бэлэн байдал, гамшгийн үеийн бүх нийтийн бэлэн байдал зарлаад дарж чадахгүй, улам л тэлсээр байгаа. Манайх чинь таруу байрлалтай, хүн ам нь сийрэг, байгалийн цэвэр бүтээгдэхүүн идэж уудаг, эрс тэс уур амьсгалд зохицсон бие, сэтгэхүйтэй ард түмэн шүү дээ. Тэхэд сая гаруйхан хүнтэй ганц нийслэл хотоо байнгын гамшигийн зэрэглэлд байлгана гэдэг, эрх баригчдын дэндүү арчаагүйнх. Эрүүл мэнд, цагдаа, хот онцгой байдлын жирийн ажилтан ажилчдын хувьд бол хэлэх зүйл байхгүй. Бүтэн жил нойр хоолоо хасан, яаж зүтгэв дээ?  Олон арван ажилтан ажилчид цар тахлаар өөрсдөө өвчиллөө. Ар гэрийнхэн нь байнгын түгшүүрт! Хот, улс даяараа айдас хүйдэстэй байхад дээд албаны зарим хүнд гомдохоос өөр арга алга. Монголд бол хоёр л зүйлээс болж энэ өвчин салахгүй байгаа юм. Нэг нь архи. Нөгөө нь гадаадын голомтуудаас өвчтөн зөөж байгаа.

Та нар хардаа. Бид хатуу хөл хорионд байгаа. Тэхэд УИХ-ын гишүүд нь онгоц хөлөглөөд гадаад голомтуудаар дураараа сүлжиж байгаа. УИХ-ын гишүүн байсан хүн нь хотын голомтноос хулгайн замаар гарч давхиад Халх-голд очоод тусгаарлагдсан байх юм. Ийм замбараагүй явдлаас болж гадаадад унаа хүлээсэн иргэдээс нь нас барж, олон хүн эрүүл мэнд, эдийн засгийн хохирол амсч байна шүү дээ. Бас тусгай үүргийн онгоцоор тамхи зөөж байж баригдсан. Энэ бүхэнтэй тэмцэхгүй, толгойг нь илсээр байгаад цар тахлыг “толгой дээрээ” гаргачихлаа.

Монголын төр засаг архийг, архичдыг дээдэлсэн бодлого явуулж байгаа тухай би түрүү баримтаар бичсэн. Хоногт 250-450 хүн эрүүлжүүлэгдэж байхад коронавирустай тэмцэж байна, таслан зогсооно гэж яриад яах юм. Энэ чинь архины үйлдвэрлэл, худалдаа, баар ресторануудыг дэмжсэн, тэр байгууллагуудын “далд удирдлагад” ая тал зассан арчаагүй үйлдэл болоод байна. Та нар сайн ажиглаарай. Коронавирусын голомтлон гарч байгаа тохиолдлууд нь бараг бүгдээрээ л архины нөлөөтэй, архидалттай холбоотой гараад байгаа.

Шийдвэртэй арга хэмжээ авч энэ хоёрыг таслан зогсоохгүйгээр “цар тахлыг устгана” гэж хоосон амлахаа больцгоо л доо. Ер нь “энэ цар тахал ямар нэг хэмжээгээр Монголд байж л байг. Жагсаал цуглаан гэхгүй  амар юм” гэсэн бодолтой бүлэглэл, төр засгийн дээд түвшинд байгаа юм биш биз?! Монголын сая гаруйхан хүнийг, ядаж л голомтонд ажиллаж байгаа хүмүүсээ хамгаалах вакциныг одоо хүртэл олоогүй, цар тахлын нэр барин баахан зээл тусламж авч байгаа” гэсэн яриа чинь үүнийг батлаад байгаа юм биш үү. Эцсийн  эцэст хамгийн хямдхан, хандив тусламжийн ч юм уу вакциныг Энэтхэгээс авч байгаа бололтой юм. Энэтхэг бол анагаах ухааны хувьд үнэнхүү хөгжсөн орон. Харин халуун орны хүмүүсийн бие организмд туршилт хийсэн вакцин Монгол хүнд хэр зэрэг тохирдог юм бол?! Ер нь тэгээд энэ коронвирус гэдэг өвчин чинь төр засаг нь дайчин далайцтай ажиллаж, хүн ард нь ухамсартай хандвал, бас ч устгачихаж болох л өвчин шиг байх юм. Хүн төрөлхтөн, гамшиг бүхнээс сургамж авах ёстой юм. Энэ цар тахлын вирус чинь дэндүү ухаалаг, вакцин гаргаж авч байхад дүрс байдлаа өөрчлөн, тэсвэртэй болж байх жишээтэй. Д.Трампад халдсан нь 3 хоногт, Б.Жонсонд халдсан нь 7 хоногт устгагдаж байхад дэлхийн ахмад настан, ядуу голдуу хоёр сая хүний маань амь насыг аваад явчихлаа. Энэ чинь хүний дээд зэргийн оюун ухаанаар бүтээгдсэн юм биш үү?! Дараа нь, утсаар ярихад халддаг, хана туурганы цаанаас халддаг, ямарч эмчилгээгүйгээр, нэг туссан хүнээ авч явдаг вирус гаргаж аваад тараачихвал яах юм. Миний “сургамж ав” гээд байгаагийн цаана ийм л санаа байгаа юм. Засаг төр удирдаж байгаа эрхмүүд минь хүнийхээ төлөө санаа тавь. Ард түмнийхээ хоолыг битгий дээрэмдэж ид. Ингэж идсэн хоол зохидоггүй юм шүү! Эрүүл мэндийн төсвөө битгий тана. Эрүүл мэндийн төлөө хөрөнгө мөнгөө битгий харамла! гэсэн сургамжуудыг энэ цар тахал чинь өгч байгаа юм биш үү?! Улаанбаатарын гамшиг, энэ таваар төгсгөл болох болтугай.  

Г.ЖАМЬЯН

(Монгол улсын соёлын гавъяат зүтгэлтэн, сэтгүүлч)

  

Энэ мэдээ танд таалагдаж байвал LIKE хийгээрэй. Танд баярлалаа.
Манай сайт танд таалагдаж байвал LIKE хийгээрэй. Танд баярлалаа.
    АНХААР! Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууныг баримтална уу. Ёс бус сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Мэдээний сэтгэгдэлд www.mongolcom.mn хариуцлага хүлээхгүй.