Улсын наадамд түрүүлж, үзүүрлэсэн бөхчүүд

2017 оны 07-р сар 10-нд 11:54 цагт
Мэдээний зураг,

Хэдхэн хоногийн дараа наадам болно. Ардын хувьсгал ялж Монгол түмэн эрх чөлөө, тусгаар тогтнолоо олж авсаны баярыг бөх барилдан, морь уралдуулж, эрхий мэргэн нь цэцээ сорьж тэмдэглэн ирсэн уламжлалтай. 1921 оноос хойш Үндэсний их баяр наадмын бөхийн барилдаанд 21 аварга, 66 арслан цолтон төрөн гарсан байдаг. Аваргуудаас Б.Бат-Эрдэнэ 11, Х.Баянмөнх 10, Б.Түвдэндорж 7, Ж.Мөнхбат 6, Д.Дамдин 5, Д.Цэрэнтогтох 4, Г.Өсөхбаяр 4, А.Сүхбат 3, Ш.Батсуурь, Ц.Чимэд-Очир, Н.Жамъян, Д.Хадбаатар нар 2 удаа түрүүлж нийт бөхчүүдийг манлайлж байна.

Аваргын энтэй барилдаж явсан арслан цолтой бөхчүүд ч байлаа. Тэдгээр нь улсын их баяр наадамд 1 түрүүлж, 2 үзүүрлэсэн Төв аймгийн Мөнгөнморьт сумын уугуул Л.Чимэд, Завхан аймгийн Идэр сумын уугуул М.Лхагва, Тосонцэнгэл сумын харьяат С.Шагж нар билээ. Олон түмэндээ “Цэргийн” хэмээн хүндлэгдсэн улсын арслан С.Шагж нь баяр наадамд хоёр дараалан үзүүрлээд гурав дахь жилдээ түрүүлж арслан цол хүртсэн. Түүний ид барилдаж байсан үе буюу 1930-аад оны үед алдарт бөх маань улс төрийн хэлмэгдэлтэнд өртсөн гэдэг. Ийнхүү аварга цол хүртэж чадаагүй хэмээн ахмад үеийнхэн хуучилдаг юм.

Улсын их баяр наадамд түрүүлж үзүүрлэсэн бөхчүүд

/ 1911-2016/

 

Түрүүлсэн

Үзүүрлэсэн

Бөхийн нэр

Үндсэн захиргаа

Бөхийн нэр

Үндсэн захиргаа

1921

Д.Дамдин

Улсын заан

Сэлэнгэ

Цагааннуур

П.Бат-Очир

Улсын начин

Төв

Дэлгэрхаан

1922

Г.Вандан

Улсын заан

Архангай

Батцэнгэл

Д.Далантай

Улсын арслан

Архангай

Ихтамир

1923

Д.Далантай

Улсын арслан

Архангай

Ихтамир

Г.Самдан

Улсын заан

Хэнтий

Баянхутаг

1924

С.Шагдар

Улсын арслан

Хөвсгөл

Цагаан-Уул

Г.Самдан

Улсын арслан

Хэнтий

Баянхутаг

1925

Г.Самдан

Улсын арслан

Хэнтий

Баянхутаг

Н.Жамъян

Улсын арслан

Архангай

Цахир

1926

Н.Жамъян

Улсын аварга

Архангай

Цахир

Ш.Төмөрбаатар

Улсын арслан

Архангай

Тариат

1927

Н.Жамъян

Даян аварга

Архангай

Цахир

О.Аюур

Улсын заан

Өвөрхангай

Тарагт

1928

О.Аюур

Улсын арслан

Өвөрхангай

Тарагт

С.Шагж

Улсын заан

Завхан

Булнай

1929

Б.Банзар

Улсын арслан

Архангай

Өлзийт

С.Шагж

Улсын заан

Завхан

Булнай

1930

С.Шагж

Улсын арслан

Завхан

Булнай

Б.Банзар

Улсын арслан

Архангай

Өлзийт

1931

Бэх-Очир

Улсын арслан

Булган

Сайхан

М.Лхагва

Улсын заан

Завхан

Идэр

1932

П.Бат-Очир

Улсын арслан

Төв

Дэлгэрхаан

Д.Содном

Улсын заан

Архангай

Хашаат

1933

М.Лхагва

Улсын арслан

Завхан

Идэр

Д.Данзан

Улсын арслан

Сэлэнгэ

Цагааннуур

1934

Х.Дэлэг

Улсын арслан

Архангай

Өлзийт

Л.Чимэд

Улсын заан

Төв

Мөнгөнморьт

1935

Л.Чимэд

Улсын арслан

Төв

Мөнгөнморьт

Ш.Гомбосүрэн

Улсын заан

Архангай

Хашаат

1936

Т.Балсан

Улсын арслан

Дорнод

Чойбалсан

Л.Чимэд

Улсын арслан

Төв

Мөнгөнморьт

1937

Ш.Гилэг

Улсын арсалн

Дорнод

Гурванзагал

Д.Лувсанжамц

Улсын заан

Архангай

Хайрхан

1938

Б.Төрбат

Улсын арслан

Архангай

Жаргалант

Ц.Банди

Улсын заан

Өвөрхангай

тарагт

1939

Б.Түвдэндорж

Улсын арслан

Булган

Сэлэнгэбүрэн

М.Лхагва

Улсын арслан

Завхан

Идэр

1940

Ш.Вачинхүү

Улсын арслан

Ховд

Буянт

Л.Дамчаа

Улсын арслан

Дорнод

Чойбалсан

1941

Б.Түдэндорж

Улсын аварга

Булган

Сэлэнгэбүрэн

Х.Өлзийсайхан

Улсын арслан

Дорнод

Халхгол

1942

Ө.Чүлтэмсүрэн

Улсын арслан

Хөвсгөл

Түнэл

Ш.Санжсүрэн

Улсын арслан

Завхан

Сант Маргац

1943

Д.Лувсанжамц

Улсын арслан

Архангай

Хайрхан

Ц.Содов

Улсын арслан

Архангай

Хайрхан

1944

Ц.Чимэд-Очир

Улсын арслан

Архангай

Хайрхан

Б.Түдэндорж

Улсын аварга

Булган

Сэлэнгэбүрэн

1945

Б.Түдэндорж

Дархан аварга

Булган

Сэлэнгэбүрэн

Ж.Цэвээнравдан

Улсын арслан

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

1946

Б.Түдэндорж

Дархан аварга

Булган

Сэлэнгэбүрэн

Ц.Чимэд-Очир

Улсын арслан

Архангай

Хайрхан

1947

Ш.Батсуурь

Улсын арслан

Говь-Алтай

Жаргалан

Г.Цоодол

Улсын арслан

Өвөрхангай

Гучин-Ус

1948

Ш.Батсуурь

Улсын арслан

Говь-Алтай

Жаргалан

Г.Цоодол

Улсын арслан

Өвөрхангай

Гучин-Ус

1949

П.Аюуш

Улсын арслан

Баянхонгор

Богд

Ш.Батсуурь

Улсын арслан

Говь-Алтай

Жаргалан

1950

Ц.Чимэд-Очир

Улсын аварга

Архангай

Хайрхан

Ө.Чүлтэмсүрэн

Улсын арслан

Хөвсгөл

Түнэл

1951

Ж.Цэвээнравдан

Улсын арслан

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

Б.Түдэндорж

Дархан аварга

Булган

Сэлэнгэбүрэн

1952

Б.Түдэндорж

Дархан аварга

Булган

Сэлэнгэбүрэн

Ц.Чимэд-Очир

Даян аварга

Архангай

Хайрхан

1953

Б.Түдэндорж

Дархан аварга

Булган

Сэлэнгэбүрэн

Ш.Батсуурь

Улсын аварга

Говь-Алтай

Жаргалан

1954

Б.Түдэндорж

Дархан аварга

Булган

Сэлэнгэбүрэн

Ц.Бадамсэрээжид

Улсын арслан

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

1955

С.Оргодол

Улсын арслан

Төв

Баянбараат

Б.Бадам

Улсын заан

Булган

Тэшиг

1956

Д.Дамдин

Улсын арслан

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

С.Самданжигмэд

Улсын арслан

Өвөрхангай

Баянгол

1957

Д.Дамдин

Улсын арслан

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

Ш.Батсуурь

Улсын аварга

Говь-Алтай

Жаргалан

1958

Д.Дамдин

Улсын аварга

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

Ж.Чойжилсүрэн

Улсын заан

Архангай

Өлзийт

1959

Д.Дамдин

Дархан аварга

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

Ц.Бадамсэрээжид

Улсын арслан

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

1960

Д.Дамдин

Дархан аварга

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

Ц.Гомбодорж

Улсын заан

Архангай

Хотонт

1961

С.Цэрэн

Улсын аварга

Булган

Сайхан

Д.Дамдин

Дархан аварга

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

1962

Д.Жамц

Улсын арслан

Архангай

Хотонт

Ж.Чойжилсүрэн

Улсын заан

Архангай

Өлзийт

1963

Ж.Мөнхбат

Улсын арслан

Төв

Эрдэнэсант

У.Мижиддорж

Улсын арслан

Архангай

Хашаат

1964

Ж.Мөнхбат

Улсын арслан

Төв

Эрдэнэсант

Ч.Бээжин

Улсын арслан

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

1965

Ж.Мөнхбат

Улсын аварга

Төв

Эрдэнэсант

Х.Баянмөнх

Улсын заан

Увс

Хяргас

1966

Ж.Мөнхбат

Дархан аварга

Төв

Эрдэнэсант

Д.Дамдин

Дархан аварга

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

1967

Ж.Мөнхбат

Дархан аварга

Төв

Эрдэнэсант

Х.Баянмөнх

Улсын арслан

Увс

Хяргас

1968

Х.Баянмөнх

Улсын аварга

Увс

Хяргас

Д.Дамдин

Дархан аварга

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

1969

Г.Дэмүүл

Улсын арслан

Өмнөговь

Манлай

Д.Дамдин

Дархан аварга

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

1970

Ч.Бээжин

Улсын аварга

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

Д.Дамдин

Дархан аварга

Хөвсгөл

Цагаан-Үүр

1971

Х.Баянмөнх

Дархан аварга

Увс

Хяргас

С.Цэрэн

Даян аварга

Булган

Сайхан

1972

Х.Баянмөнх

Дархан аварга

Увс

Хяргас

Ж.Мөнхбат

Дархан аварга

Төв

Эрдэнэсант

1973

Х.Баянмөнх

Дархан аварга

Увс

Хяргас

П.Дагвасүрэн

Улсын арслан

Төв

Батсүмэр

1974

Ж.Мөнхбат

Дархан аварга

Төв

Эрдэнэсант

Х.Баянмөнх

Дархан аварга

Увс

Хяргас

1975

Х.Баянмөнх

Дархан аварга

Увс

Хяргас

Ж.Мөнхбат

Дархан аварга

Төв

Эрдэнэсант

1976

Д.Хадбаатар

Улсын арслан

Төв

Баянчандмань

П.Дагвасүрэн

Улсын арслан

Төв

Батсүмэр

1977

Х.Баянмөнх

Дархан аварга

Увс

Хяргас

П.Дагвасүрэн

Улсын арслан

Төв

Батсүмэр

1978

Д.Цэрэнтогтох

Улсын арслан

Өвөрхангай

Нарийнтээл

Ж.Мөнхбат

Дархан аварга

Төв

Эрдэнэсант

1979

Х.Баянмөнх

Дархан аварга

Увс

Хяргас

Д.Хадбаатар

Улсын арслан

Төв

Баянчандмань

1980

Д.Цэрэнтогтох

Улсын аварга

Өвөрхангай

Нарийнтээл

Ж.Мөнхбат

Дархан аварга

Төв

Эрдэнэсант

1981

Х.Баянмөнх

Дархан аварга

Увс

Хяргас

Д.Цэрэнтогтох

Улсын аварга

Өвөрхангай

Нарийнтээл

1982

Х.Баянмөнх

Дархан аварга

Увс

Хяргас

М.Мөнгөн

Улсын арслан

Увс

Давст

1983

Д.Цэрэнтогтох

Даян аварга

Өвөрхангай

Нарийнтээл

Д.Хадбаатар

Улсын арслан

Төв

Баянчандмань

1984

Д.Цэрэнтогтох

Дархан аварга

Өвөрхангай

Нарийнтээл

М.Мөнгөн

Улсын арслан

Увс

Давст

1985

Б.Ганбаатар

Улсын арслан

Өвөрхангай

Баян-Өндөр

Д.Хадбаатар

Улсын арслан

Төв

Баянчандмань

1986

Д.Хадбаатар

Улсын аварга

Төв

Баянчандмань

Д.Цэрэнтогтох

Дархан аварга

Өвөрхангай

Нарийнтээл

1987

Х.Баянмөнх

Дархан аварга

Увс

Хяргас

Д.Цэрэнтогтох

Дархан аварга

Өвөрхангай

Нарийнтээл

1988

Б.Бат-Эрдэнэ

Улсын арслан

Хэнтий

Өмнөдэлгэр

Д.Цэрэнтогтох

Дархан аварга

Өвөрхангай

Нарийнтээл

1989

Б.Бат-Эрдэнэ

Улсын аварга

Хэнтий

Өмнөдэлгэр

О.Балжинням

Улсын заан

Увс

Наранбулаг

1990

Б.Бат-Эрдэнэ

Даян аварга

Хэнтий

Өмнөдэлгэр

Д.Цэрэнтогтох

Дархан аварга

Өвөрхангай

Нарийнтээл

1991

О.Балжинням

Улсын арслан

Увс

Наранбулаг

П.Сүхбат

Улсын заан

Баянхонгор

Баян-Овоо

1992

Б.Бат-Эрдэнэ

Дархан аварга

Хэнтий

Өмнөдэлгэр

Д.Мөнх-Эрдэнэ

Улсын заан

Архангай

Булган

1993

Б.Бат-Эрдэнэ

Дархан аварга

Хэнтий

Өмнөдэлгэр

Д.Мөнх-Эрдэнэ

Улсын заан

Архангай

Булган

1994

Б.Бат-Эрдэнэ

Дархан аварга

Хэнтий

Өмнөдэлгэр

О.Балжинням

Улсын аварга

Увс

Наранбулаг

1995

Б.Бат-Эрдэнэ

Дархан аварга

Хэнтий

Өмнөдэлгэр

Д.Мөнх-Эрдэнэ

Улсын арслан

Архангай

Булган

1996

Б.Бат-Эрдэнэ

Дархан аварга

Хэнтий

Өмнөдэлгэр

Д.Мөнх-Эрдэнэ

Улсын арслан

Архангай

Булган

1997

Б.Бат-Эрдэнэ

Дархан аварга

Хэнтий

Өмнөдэлгэр

Д.Мөнх-Эрдэнэ

Улсын арслан

Архангай

Булган

1998

Б.Бат-Эрдэнэ

Дархан аварга

Хэнтий

Өмнөдэлгэр

Д.Сумъяабазар

Улсын заан

Өвөрхангай

Хужирт

1999

Б.Бат-Эрдэнэ

Дархан аварга

Хэнтий

Өмнөдэлгэр

Д.Сумъяабазар

Улсын заан

Өвөрхангай

Хужирт

2000

А.Сүхбат

Улсын арслан

Төв

Сэргэлэн

Б.Гантогтох

Улсын заан

Увс

Хяргас

2001

А.Сүхбат

Улсын аварга

Төв

Сэргэлэн

Б.Бат-Эрдэнэ

Дархан аварга

Хэнтий

Өмнөдэлгэр

2002

Г.Өсөхбаяр

Улсын арслан

Архангай

Батцэнгэл

Б.Гантогтох

Улсын заан

Увс

Хяргас

2003

Г.Өсөхбаяр

Улсын аварга

Архангай

Батцэнгэл

Д.Сумъяабазар

Улсын гарьд

Өвөрхангай

Хужирт

2004

А.Сүхбат

Далай аварга

Төв

Сэргэлэн

Б.Гантогтох

Улсын гарьд

Увс

Хяргас

2005

Г.Өсөхбаяр

Далай аварга

Архангай

Батцэнгэл

Д.Сумъяабазар

Улсын гарьд

Өвөрхангай

Хужирт

2006

Д.Сумъяабазар

Улсын аварга

Өвөрхангай

Хужирт

Д.Азжаргал

Улсын арслан

Говь-Сүмбэр

Сүмбэр

2007

Х.Мөнхбаатар

Улсын арслан

Хөвсгөл

Шинэ-Идэр

И.Доржсамбуу

Улсын гарьд

Булган

Гурванбулаг

2008

Д.Ганхуяг

Улсын арслан

Өвөрхангай

Зүүнбаян Улаан

Н.Ганбаатар

Улсын гарьд

Говь-Алтай

Чандмань

2009

Г.Өсөхбаяр

Даян аварга

Архангай

Батцэнгэл

Д.Ганхуяг

Улсын арслан

Өвөрхангай

Зүүнбаян Улаан

2010

Б.Ганбат

Улсын арслан

Увс

Баруунтуруун

Г.Өсөхбаяр

Даян аварга

Архангай

Батцэнгэл

2011

С.Мөнхбат

Улсын аварга

Увс

Баруунтуруу

Г.Эрхэмбаяр

Улсын аварга

Сэлэнгэ

Мандал

2012

П.Бүрэнтөгс

Улсын арслан

Увс

Давст

Д.Рагчаа

Улсын гарьд

Архангай

Булган

2013

Г.Эрхэмбаяр

Улсын аварга

Сэлэнгэ

Мандал

Б.Гончигдамба

Улсын гарьд

Завхан

Их-Уул

2014

Н.Батсуурь

Улсын арслан

Увс

Ховд

Ш.Жаргалсайхан

Улсын гарьд

Завхан

Идэр

2015

Э.Оюунболд

Улсын арслан

Хэнтий

Өмнөдэлгэр

П.Бүрэнтөгс

Улсын арслан

Увс

Давст

2016

Ч.Санжаадамба

Улсын аварга

Архангай

Хашаат

Р.Пүрэвдагва

Улсын арслан

Архангай

Булган

2017

Ц.Содномдорж 

Улсын арслан

Хөвсгөл

Тосонцэнгэл

Ө.Бат-Орших

Улсын гарьд
 

Увс аймгийн Улаангом сум

2018

 

 

   

 

Сэтгүүлч М.Золбаатар

E-mail: mongolcom.mn@gmail.com
Утас: 76110303, 76110505

Энэ мэдээ танд таалагдаж байвал LIKE хийгээрэй. Танд баярлалаа.
Манай сайт танд таалагдаж байвал LIKE хийгээрэй. Танд баярлалаа.
    АНХААР! Та сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууныг баримтална уу. Ёс бус сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Мэдээний сэтгэгдэлд www.mongolcom.mn хариуцлага хүлээхгүй.
    • Гарьд

      (202.70.46.207) 2017-07-13 10:39
      • 0
      • 0

      Бат-Орших ын цолыг буруу бичжээ МОНГОЛ УЛСЫН ГАРЬД. ШҮҮДЭЭ МЭДЭЭЛЭЛЭЭ ЗӨВ ОРУУЛААЧЭЭ

      Хариулах

    • Зочин

      (202.179.7.6) 2014-07-07 14:25
      • 0
      • 0

      Danigai turuulsen tuukhtei yum bn lee

      Хариулах

    • Зочин

      (103.29.144.41) 2014-07-04 13:11
      • 1
      • 1

      Дамдин биш боохой данзан түрүүлсэн байхаа

      Хариулах